درمان غیرتهاجمی سرطان با ترکیب گرما درمانی و نانو فناوری

پایه گذار علوم و نانوفناوری در ایران، با تشریح کاربرد نانوپزشکی در پیش بینی، پیشگیری و درمان بسیاری از بیماری های صعب العلاج و به ویژه سرطان های گوناگون، از فعالیتهای گسترده پژوهشی در گروه مهندسی و فیزیک پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در حوزه استفاده از متدولوژی هایپرترمیا (گرما درمانی) به عنوان روش مکمل در مبارزه با این گونه بیماری ها اطلاع داد.

درمان غیرتهاجمی سرطان با ترکیب گرما درمانی و نانو فناوری

پروفسور هاشم رفیعی تبار، استاد گروه مهندسی و فیزیک پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در گفت وگو با خبرنگاران، همزمان با شروع هفته ملی مبارزه با سرطان، اظهار کرد: روش هایپرترمیا، روش غیر تهاجمی است که علم آن در فصل مشترک علوم مختلف قرار داشته و بازه گسترده ای از این علوم را از ریاضیات کاربردی و مدل سازی کامپیوتری گرفته تا علوم نانو، علوم اعصاب و فیزیک سلولی و مولکولی و ژنتیک در بر می گیرد. امیدواری بر آن است که استفاده از مواد شیمیایی و پرتودرمانی برای درمان بیماری های بدخیم به زودی عمدتا توسط روش های انرژی درمانی مانند هایپرترمیا جانشین شوند.

وی با اشاره به تحقیقات و دستاوردهای گروه نانوپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در زمینه سرطان شناسی، به مساله تشخیص و شناسایی زودهنگام تومورهای سرطانی اشاره نمود و گفت: تا امروز تنها راه درمان سرطان استفاده از داروها و پروتکل های شیمی درمانی و پرتودرمانی و یا اقدامات تهاجمی مانند جراحی بوده که این پروتکل های درمانی تنها برای برخی تومورها جواب می دهد؛ آن هم جواب قسمی و گاهی اساسا پاسخ نداده و یا فقط مرگ بیمار را به تاخیر می اندازند.

پروفسور رفیعی تبار با اشاره به کاربرد فناوری نانو در پزشکی، به روش هایپرترمیا (گرمادرمانی) در درمان سرطان اشاره نمود و ادامه داد: می توان با افزایش کنترل شده دما در برخی از موارد، برای درمان بیماری ها به ویژه سرطان استفاده موثر کرد. به عبارت دیگر گرمادرمانی، فرآیندی شامل افزایش دمای بافت های حاوی تومور معمولاً تا بیش از 44 درجه سانتی گراد است و هدف آن از بین بردن سلول های سرطانی است و معمولا با سایر روش های درمان سرطان مثل پرتودرمانی و شیمی درمانی همراه می گردد.

وی اضافه کرد: در روش هایپرترمیا اگر سلول های سرطانی گرم شوند، پروتئین های داخل آنها دچار اخلال شده و همین مساله به خودمرگی آن سلول ها منجر می گردد.

پروفسور رفیعی تبار با بیان اینکه از هایپرترمیا به سه شکل موضعی، منطقه ای و تمام بدنی برای درمان سرطان استفاده می گردد، اظهار کرد: ترکیب نانوفناوری با گرمادرمانی امیدهای تازه ای در درمان غیرتهاجمی تومورهای سرطانی ایجاد نموده، به گونه ای که نانوذرات با توانایی تجمع اختصاصی در بافت تومور، توزیع در تمام نواحی تومور و همچنین توانایی ایجاد گرمای بیشتر، درمان مؤثرتری را ایجاد خواهند کرد.

وی با اشاره به روند درمان در روش هایپرترمیای وابسته به نور لیزری با توان پایین که نوری است که با طول موج پایین به بافت های سالم خسارتی وارد نمی کند، مطرح کرد: نانوذرات فلزی مخصوصا فلز طلا از مهم ترین نانوذرات مورد استفاده در هایپرترمیاست. به عبارت دیگر تزریق نانوذرات فلزی به بافت دارای تومور و سپس تابش لیزر به آن باعث افزایش دمای نانو ذرات شده و این افزایش دما به سلول های سرطانی انتقال پیدا نموده و باعث مرگ آنها می گردد. از این طریق محدوده تاثیر درمانی تا حد زیادی افزایش می یابد و همچنین ریسک نابودی سلول های سالم مجاور تومور سرطانی نیز تا میزان قابل توجهی کاهش می یابد.

تصویر شماتیک روند خودمرگی سلول های سرطانی به وسیله هایپرترمیا

این استاد پیشکسوت دانشگاه با اشاره به نوع دوم روش هایپرترمیا، اظهار کرد: در این روش به جای نانوذرات فلزی از نانوذرات سوپر پارامغناطیسی مانند اکسید آهن استفاده می گردد و به جای نور لیزر، امواج RF یعنی رادیو فرانس به این نانو ذرات تابیده شده و باعث افزایش دمای آنها می گردد که به آن هایپرترمیای مغناطیسی گفته می گردد.

پروفسور رفیعی تبار با اشاره به چالش های فعلی روش هایپرترمیا، اظهار کرد: چالش اساسی که الان در پی برطرف آن هستیم، بکارگیری روشی برای ایجاد یک دست و یکنواخت گرما در تمام سطوح و مناطق تومور است، به گونه ای که این گرما به همه جای تومور از جمله عمق آن نیز نفوذ نموده و نه فقط سطح آن را پوشش دهد. به همین دلیل با هدف نفوذ گرما به عمق تومور، روش هایپرترمیا با روش اولتراسوند ترکیب شده و با این روش، گرما به داخل تومور اشاعه داده می گردد.

وی با بیان اینکه هایپرترمیای وابسته به لیزر و هایپرترمیای مغناطیسی یکی از زمینه های پژوهشی فعلی گروه مهندسی و فیزیک پزشکی است، توضیح داد: در حال حاضر مدل محاسباتی این طرح در حال اتمام است و فعالیت آزمایشگاهی آن هم اکنون در بیمارستان های بقیةالله و شهدای تجریش به طور تخصصی و بر روی سرطان پروستات در حال آنالیز است.

پروفسور رفیعی تبار با بیان اینکه این طرح هم اکنون در مرحله پیش از پاتالوژی قرار گرفته است، گفت: طی این آزمایش تومور بدخیم پروستات از بدن فرد خارج شده و ذرات نانو با یاری مایعی شبیه به مایع درون سلولی به داخل تومور تزریق شده و سپس اشعه تابانده شده و پس از آن برای آنالیز نتیجه و اثر گرمادرمانی در از بین بردن سلول های سرطانی لایه های تومور به پاتالوژی ارسال می شوند.

پایه گذار علم نانو فناوری در ایران با بیان اینکه در این طرح پژوهشی مهمترین مساله افزایش دماست، توضیح داد: حلقه مفقوده این طرح آنالیز رابطه بین افزایش دما و غلظت این ذرات، اثرات هندسه و اندازه نانوذرات در فراوری دمای مناسب و کیفیت جذب نور یا میدان مغناطیسی است.

پروفسور رفیعی تبار در خاتمه با بیان اینکه به این روش درمانی روش مکمل گفته می گردد که امروزه در سطح جهانی هواداران زیادی دارد، مطرح کرد: به عبارت دیگر روش هایپرترمیا در کنار شیمی درمانی و پرتودرمانی برای درمان تومورهای سرطانی استفاده می گردد و در خیلی از کشورها معتقدند که این روش غیرتهاجمی که از ترکیب علوم مختلفی همچون ریاضی، نانوساینس، ژنتیک و غیره ایجاد شده، به زودی برای برخی سرطان ها به تنها راه درمانی تبدیل خواهد شد.

منبع: خبرگزاری ایسنا

به "درمان غیرتهاجمی سرطان با ترکیب گرما درمانی و نانو فناوری" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "درمان غیرتهاجمی سرطان با ترکیب گرما درمانی و نانو فناوری"

نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید